🚌 एसटी प्रवाशांसाठी NCMC स्मार्ट कार्ड अनिवार्य | MSRTC चा ऐतिहासिक डिजिटल निर्णय
महाराष्ट्रातील कोट्यवधी नागरिक दररोज एसटी बसने प्रवास करतात. ग्रामीण भागातील विद्यार्थी, नोकरदार, महिला, ज्येष्ठ नागरिक, दिव्यांग व्यक्ती यांच्यासाठी एसटी (राज्य परिवहन) ही जीवनवाहिनी आहे. बदलत्या डिजिटल युगात एसटी महामंडळाने एक अत्यंत महत्त्वाचा आणि ऐतिहासिक निर्णय घेतला असून, NCMC (National Common Mobility Card) आता अनेक प्रवाशांसाठी अनिवार्य करण्यात येत आहे.
हा निर्णय म्हणजे केवळ नवीन कार्ड देणे नसून, एसटी प्रवास व्यवस्थेचे संपूर्ण डिजिटल रूपांतर आहे. यामुळे तिकीट, पास, सवलत, रोख व्यवहार आणि ओळखपत्रांची झंझट पूर्णपणे संपणार आहे.
🔷 NCMC स्मार्ट कार्ड म्हणजे काय?
NCMC (नॅशनल कॉमन मोबिलिटी कार्ड) हे भारत सरकारच्या One Nation One Card उपक्रमांतर्गत सुरू करण्यात आलेले एक स्मार्ट, मल्टी-पर्पज डिजिटल कार्ड आहे.
या कार्डद्वारे:
- एसटी बस प्रवास
- सवलतींचा डिजिटल लाभ
- रोखविरहित व्यवहार
- भविष्यात मेट्रो, रेल्वे, टोल, पार्किंग
यासाठी एकाच कार्डचा वापर करता येणार आहे.
🔷 MSRTC ने NCMC कार्ड का लागू केले?
महाराष्ट्र राज्य मार्ग परिवहन महामंडळ (MSRTC) ने NCMC कार्ड लागू करण्यामागे काही ठोस कारणे आहेत:
✅ 1) रोख व्यवहार बंद करणे
एसटी प्रवासात सुट्ट्या पैशांचा त्रास नेहमीच होत होता. NCMC मुळे पूर्णपणे Cashless प्रवास शक्य होणार आहे.
✅ 2) सवलतींचा गैरवापर रोखणे
पूर्वी कागदी पास, ओळखपत्र दाखवून सवलत घेतली जात होती. NCMC मध्ये:
- आधार
- UDID विद्यार्थी
- सरळ क्रमांक लिंक
✅ 3) पारदर्शकता आणि विश्वास
प्रत्येक प्रवासाची डिजिटल नोंद राहणार असल्यामुळे प्रवासी आणि महामंडळ यांच्यात विश्वास वाढणार आहे.
🔷 परिवहन मंत्री प्रताप सरनाईक यांची अधिकृत घोषणा
या निर्णयाची माहिती परिवहन मंत्री तथा MSRTC अध्यक्ष यांनी दिली आहे. त्यांच्या मते,
“हा निर्णय केवळ तांत्रिक सुधारणा नसून, प्रवाशांच्या विश्वासाला डिजिटल बळ देणारा टप्पा आहे.”
🔷 कोणासाठी NCMC स्मार्ट कार्ड अनिवार्य आहे?
खालील सर्व सवलतधारक प्रवाशांसाठी NCMC कार्ड अनिवार्य असणार आहे:
🎓 विद्यार्थी
- प्रवास करणारे शालेय विद्यार्थी
- तांत्रिक शिक्षण घेणारे विद्यार्थी
- कॉलेजमध्ये शिकणारे विध्यार्थी पासधारक
📌 सरळ क्रमांक (Student Serial Number) अनिवार्य
📌 विद्यार्थ्यांना कार्ड फक्त बस डेपोमधून मिळेल
👩 महिला प्रवासी
- सर्वसाधारण प्रवासी
- महिला सवलत
- आधार संलग्न स्मार्ट कार्ड
- ओळखपत्र दाखवण्याची गरज नाही
👴 ज्येष्ठ नागरिक
- सामान्य ज्येष्ठ नागरिक
- अमृत ज्येष्ठ नागरिक योजना लाभार्थी
- आधार लिंक कार्ड
♿ दिव्यांग व्यक्ती
- दृष्टीहीन
- अस्थिव्यंग
- मूकबधिर
📌 UDID कार्ड अनिवार्य
📌 विशेष सुविधा असलेले स्मार्ट कार्ड
🏅 विशेष सवलतधारक
- स्वातंत्र्यसैनिक
- अधिस्मृती धारक पत्रकार
- राज्यस्तरीय पुरस्कार विजेते
📌 विभागीय कार्यालय / मुख्यालय आगारातून कार्ड वितरण
🔷 सवलत नसलेले (General) प्रवासी
ज्यांना कोणतीही सवलत नाही, असे प्रवासी:
- बस डेपो
- अधिकृत एजंट
- मोबाईल OTP द्वारे
सहजपणे NCMC कार्ड घेऊ शकता.
🔷 NCMC स्मार्ट कार्डचे शुल्क (Fees Details)
- 💳 नवीन कार्ड शुल्क: ₹199 (GST सह)
- 🔁 जुने स्मार्ट कार्ड जमा केल्यास: ₹149
- 💰 किमान वॉलेट रिचार्ज : ₹100
- ➕ ₹50 च्या पटीत रिचार्ज करता येईल.
🔷 NCMC कार्ड रिचार्ज कसा करायचा?
- 🏧 ATM मशीनद्वारे
- मोबाइल ॲपद्वारे
- 👤 अधिकृत एजंटकडून
- 🚌 बस स्थानकावरील काउंटरवर
🔷 NCMC कार्ड काढण्यासाठी आवश्यक कागदपत्रे
| प्रवासी प्रकार | आवश्यक कागदपत्रे |
|---|---|
| महिला | आधार कार्ड |
| ज्येष्ठ नागरिक | आधार कार्ड |
| अमृत ज्येष्ठ | आधार कार्ड |
| दिव्यांग | आधार + UDID |
| विद्यार्थी | सरळ क्रमांक |
| इतर सवलत | शासकीय प्रमाणपत्र |
| सामान्य प्रवासी | मोबाईल OTP |
🔷 ग्रामीण भागातील प्रवाशांसाठी मोठा फायदा
- 30,000+ अधिकृत एजंट
- तालुका व गाव पातळीवर नोंदणी
- बस स्थानकावरच कार्ड सुविधा
➡️ ग्रामीण प्रवाशांना शहरात जाण्याची गरज नाही.
🔷 तांत्रिक भागीदारी
या प्रकल्पासाठी MSRTC ने NSDL Payments Bank आणि इतर MeitY मान्यताप्राप्त तंत्रज्ञान कंपन्यांशी करार केला आहे.
🔗 महत्वाची लिंक
👉 MSRTC अधिकृत वेबसाइट:
https://msrtc.maharashtra.gov.in
NCMC स्मार्ट कार्ड हा एसटी प्रवासातील क्रांतिकारी बदल आहे. हा निर्णय: प्रवाशांसाठी सोयीस्कर महामंडळासाठी पारदर्शक व शासनासाठी विश्वासार्ह आहे.आता तिकीट, सुट्टे पैसे, पास किंवा ओळखपत्रांची चिंता कायमची संपणार आहे.एका स्मार्ट कार्डमुळे एसटी प्रवास अधिक सुरक्षित, सुलभ आणि आधुनिक होणार आहे.
👉 हा लेख उपयुक्त वाटल्यास एसटी प्रवाशांसोबत नक्की शेअर करा
NCMC Card MSRTC ST Bus Smart Card MSRTC NCMC Marathi ST Bus New Rule
NCMC Card Apply Process
MSRTC Digital Update